Bản đồ thế giới theo phép chiếu mới. Ảnh: equal-earth.com

Theo báo Guardian, tại phiên họp ở trụ sở chính của Liên Hợp Quốc (LHQ) ở New York, Mỹ, Đại hội đồng LHQ chính thức loại bỏ bản đồ dùng phép chiếu Mercator có từ thế kỷ 16, ủng hộ một loại bản đồ dựa trên phép chiếu Equal Earth được phát triển vào năm 2018 và có độ chính xác cao hơn về diện tích.

Có 164 quốc gia bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết. Chỉ có Mỹ bỏ phiếu chống khi đại diện nước này cho rằng nghị quyết là “không cần thiết”. 6 quốc gia bỏ phiếu trắng.

Các nghị quyết của LHQ không có tính bắt buộc thi hành, vì vậy các quốc gia và tổ chức sẽ không bắt buộc chỉ sử dụng bản đồ mới hay cấm sử dụng bản đồ cũ. Tuy nhiên, kết quả bỏ phiếu được dự báo sẽ dẫn tới việc cập nhật chương trình giảng dạy trong trường học và các công nghệ thường dùng, xét tới mức độ phổ biến của bản đồ dùng phép chiếu trong giáo dục, công nghệ và quản trị.

Nghị quyết mang tên “Sửa bản đồ” do các quốc gia thành viên Liên minh châu Phi (AU) và Bahamas đề xuất, kêu gọi thể hiện thế giới, đặc biệt là châu Phi trên bản đồ một cách công bằng hơn.

Theo nghị quyết, việc thể hiện tỷ lệ không cân xứng các khu vực, đặc biệt là hệ quả từ phép chiếu Mercator, đã gây ra những tác động lâu dài về nhận thức, giáo dục, văn hóa, địa chính trị và kinh tế - xã hội. Điều này góp phần tạo ra sự “thu nhỏ mang tính biểu tượng” đối với châu Phi và một số khu vực khác trong nhận thức chung của thế giới.

Phép chiếu Mercator được nhà bản đồ học Gerardus Mercator xây dựng năm 1569. Phép chiếu này khiến diện tích các vùng đất càng xa xích đạo càng bị phóng đại. Ví dụ, trên bản đồ Mercator, đảo Greenland có thể trông tương đương với châu Phi, trong khi trên thực tế châu Phi có diện tích lớn gấp khoảng 14 lần Greenland.

Những người chỉ trích phép chiếu Mercator cho rằng phương pháp này “lấy châu Âu làm trung tâm”, bởi cách phóng đại châu Âu và các khu vực khác ở bắc bán cầu có thể củng cố nhận thức về sự vượt trội của phương Tây.

Nghị quyết mới thúc đẩy việc sử dụng phép chiếu Equal Earth, được đưa ra vào năm 2018. Phép chiếu này thể hiện chính xác hơn diện tích bề mặt tương đối của các quốc gia và châu lục, qua đó giúp người xem có hình dung rõ hơn về quy mô của chúng khi so sánh với nhau.

Nghị quyết cũng kêu gọi các chính phủ, tổ chức quốc tế, cơ sở giáo dục và các bên liên quan khác thúc đẩy việc sử dụng bản đồ bảo toàn diện tích, đồng thời khuyến khích các nền tảng công nghệ trao đổi với các quốc gia thành viên LHQ và các tổ chức khu vực về việc sử dụng những loại bản đồ này.

Theo Hoài Linh (VietNamNet)

Xem bài viết gốc tại đây