Một biển báo STOP được đặt tại ngã ba giao nhau giữa đường nhánh và đường chính. Ảnh: Khánh Hòa online

Thực trạng đáng lo, thấy biển "STOP" nhưng không… dừng

Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 41:2024/BGTVT về báo hiệu đường bộ, biển báo STOP (Biển số R.122) có ý nghĩa bắt buộc "Dừng lại". Quy định nêu rõ khi người điều khiển phương tiện (kể cả các xe ưu tiên theo quy định) nhìn thấy biển báo này, bắt buộc phải dừng lại trước biển hoặc trước vạch dừng ngang đường.

Người lái xe chỉ được phép đi tiếp khi có tín hiệu điều khiển hoặc trong trường hợp không có tín hiệu, chỉ được di chuyển khi đã quan sát kỹ, đảm bảo đường thông thoáng và không có nguy cơ mất an toàn. Biển STOP thường được đặt ở các đường nhánh, đường không ưu tiên nơi giao nhau với đường ưu tiên.

Tuy nhiên, không ít người khi rẽ từ đường nhánh ra đường lớn, dù thấy biển báo STOP nhưng chỉ "liếc mắt" rồi đi tiếp thay vì dừng hẳn lại để quan sát. Thói quen nguy hiểm này là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến hàng loạt vụ tai nạn tông ngang tại các ngã ba, ngã tư.

Các chuyên gia đào tạo lái xe an toàn đánh giá thực trạng tuân thủ biển báo này tại Việt Nam của người tham gia giao thông đang ở mức đáng báo động. Rất nhiều chủ xe thừa nhận, trong tiềm thức của họ, việc "dừng lại" chỉ áp dụng cho đèn đỏ, đèn tín hiệu đường sắt hoặc khi có hiệu lệnh của CSGT.

Ngoài ra, việc một xe dẫn đầu không dừng lại quan sát mà lững thững đi tiếp rất dễ khiến các xe đi phía sau chủ quan bám đuôi theo, tạo ra các tình huống tạt đầu xe chạy trên đường ưu tiên ở tốc độ cao, dẫn đến những hậu quả khôn lường. Thực tế tại Việt Nam, các vụ tai nạn giao thông giữa các phương tiện đi từ đường nhánh giao với đường chính thường đến từ nguyên nhân này.

Theo quy định tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/1/2025, hành vi không chấp hành hiệu lệnh, chỉ dẫn của biển báo hiệu đường bộ (bao gồm biển báo STOP) có thể bị xử phạt hành chính từ 400.000-600.000 đồng đối với ô tô và từ 200.000-400.000 đồng đối với xe máy.

Trường hợp gây tai nạn do không tuân thủ biển báo, ô tô sẽ bị xử phạt từ 20-22 triệu đồng và xe máy là 10-14 triệu đồng. Tài xế điều khiển cả hai loại phương tiện đều bị trừ 10 điểm GPLX.

Vì sao biển báo STOP có hình bát giác thay vì hình tròn hay hình vuông?

Bên cạnh việc chưa tuân thủ đầy đủ, nhiều người tham gia giao thông cũng thắc mắc vì sao trong khi biển cấm thường có hình tròn, biển cảnh báo có hình tam giác thì riêng biển STOP lại mang hình bát giác? Câu trả lời nằm ở yếu tố nhận diện nhanh và an toàn giao thông. Hình bát giác là một hình dạng gần như "độc nhất" trong hệ thống biển báo đường bộ.

Nhờ sự khác biệt này, người lái xe có thể nhận ra ngay đó là hiệu lệnh "Dừng lại" chỉ bằng việc nhìn thoáng qua hình dáng, kể cả khi quan sát từ phía sau, trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, ánh sáng yếu hoặc khi chữ STOP bị bùn đất che khuất.

Quy chuẩn này bắt đầu từ những năm 1920, khi các hiệp hội giao thông tại Mỹ thống nhất rằng mỗi loại biển báo cần một hình dạng riêng biệt để người lái có thể phân biệt ngay cả khi không nhìn rõ chữ. Trong đó, hình dáng biển báo càng nhiều cạnh thì mức độ cảnh báo nguy hiểm càng cao.

Do đó, hình bát giác (8 cạnh) được chọn làm biểu tượng tối cao của việc dừng xe. Từ đó đến nay, thiết kế này trở thành một nguyên tắc an toàn không thể thỏa hiệp.

Về màu sắc, biển báo STOP hiện đại sử dụng nền đỏ chữ trắng. Đỏ là gam màu có bước sóng dài nhất trong quang phổ, dễ gây chú ý và gắn liền với cảnh báo nguy hiểm khẩn cấp. Mặc dù trong quá khứ từng có những phiên bản biển màu vàng hoặc xanh lam, nhưng sự kết hợp giữa hình bát giác và màu đỏ đã trở thành chuẩn mực toàn cầu.

Tại Việt Nam, việc áp dụng hình dáng và màu sắc của biển STOP hoàn toàn phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế, giúp cả tài xế trong nước lẫn người nước ngoài dễ dàng nhận biết và tuân thủ.

Ngoài hình dạng và màu sắc, nhiều biển báo hiện đại còn được bổ sung vật liệu phản quang hoặc đèn LED để tăng khả năng quan sát vào ban đêm. Nhiều nghiên cứu quốc tế cho thấy, việc tăng cường khả năng nhận diện biển STOP giúp giảm mạnh các vụ va chạm tại giao lộ, đặc biệt là tai nạn tông ngang.

Là người tham gia giao thông, cần nhớ một nguyên tắc bất di bất dịch: STOP có nghĩa là bánh xe phải ngừng lăn hoàn toàn. Hãy dành ít nhất 3 giây để dừng hẳn, quan sát các hướng và chỉ đi tiếp khi chắc chắn an toàn. Một nhịp dừng đúng lúc không chỉ thể hiện văn hóa giao thông văn minh mà còn là ranh giới bảo vệ tính mạng của chính bạn và những người xung quanh.

Theo Ngô Minh (Vietnamnet)
 
Xem bài viết gốc tại đây